14. اسفند 1397 - 21:48   |   کد مطلب: 299932
سراب روانسر: رئیس اداره هواشناسی روانسر طی یادداشتی به بیان اهمیت و ضرورت منابع آب و شرایط بارش های چند سال اخیر پرداخت.

به گزارش سراب روانسر، صابر محمدی مدیر اداره هواشناسی شهرستان روانسر نوشت:

 

 

مطابق انتظار سال زراعی جاری، در کشور و از جمله منطقه غرب پر بارش آغاز شد و جای امیدواری است که کم آبی سال های اخیر تا حدودی جبران شود.

 

پس از وقوع بارش ها مناسب و ثبت رکوردهای قابل توجه، اکنون این سوال در اذهان عمومی نقش می بندد که آیا خشکسالی در منطقه به پایان رسیده است؟ یا به تعبیر برخی صاحب نظران! بارش ادامه سال زراعی تشریفاتی است؟!!!

 

همانطور که اشاره شد سال زراعی جاری پر بارش ظاهر شد. سامانه های متعدد بارشی یکی پس از دیگری و به فواصل تقریبا یک هفته الی ده روز منطقه را تحت تاثیر قرار دادند. میزان بارش تجمعی تا به امروز در قیاس با دوره بلند مدت ۶۸ درصد افزایش نشان میدهد. نکته قابل توجه بارش امسال، عدم ثبت وقفه بارشی موثر در بارش ها و پراکنش مناسب آن تا به امروز بوده است.

 

علیرغم افزایش چشمگیر بارش ها از نظر آماری، منطقه کماکان گریبانگیر دو پدیده مزمن سالهای اخیر ( تغییر شکل بارشها و افزایش دما و به تبع آن افزایش تبخیر و تعرق) می باشد که معلول گرمایش جهانی است.

 

تغییر شکل بارش ها به سمت باران‌، افزایش رواناب و هدر روی منابع آبی را به دنبال دارد، که البته اقدام موثری در جهت مقابله با آن تاکنون صورت نگرفته است.

 

اولین جرقه های خشکسالی از سال ۱۳۷۸ در منطقه پدیدار گشت و با شدت و ضعف مختلف تا چند سال پیش نیز تداوم داشت. مفهوم خشکسالی از جنبه های مختلف از جمله، هواشناسی، کشاورزی، هیدرولوژی و...قابل بررسی است. اجمالا از نظر هواشناسی ، دوره کم بارشی نسبتا طولانی، از نظر کشاورزی دوره‌ی کم بارشی که آب برای گیاه یا حیوان کافی نباشد و اما از نظر هیدرولوژی؛ وقتی که جریانات آب برای مصارف مشخص شده ناکافی باشد، خشکسالی رخ می‌دهد. ناگفته پیداست که مفهوم خشکسالی در خوره های مختلف کاملا متفاوت است.

 

خشکسالی هیدرولوژی ، با تاخیر رخ میدهد و با تاخیر هم برطرف میشود. هم اکنون منطقه به شدت تحت تأثیر این نوع خشکسالی است که ناشی از کم بارشی انباشته دو دهه گذشته، اضافه برداشت منابع زیر زمینی و تخریب محیط زیست می باشد. هر چند تر سالی چند سال اخیر تا حدودی آنرا کم رنگ تر کرده است.

 

بارش های اخیر هرچند بیشتر از نرمال می باشد. اما نیاز آبی گیاه بخصوص زراعت دیم اواخر اسفند و‌طی فصل بهار می باشد و از طرفی احیای مجدد منابع آبهای سطحی و زیر زمینی امری زمان بر و طولانی است و منابع آبی بحران زده، با میزان بارش های اخیر التیام نمی یابد فلذا اظهار نظر در خصوص خشکسالی کشاورزی بعلت عدم اتمام فصل رشد مقدور نبوده و در خصوص خشکسالی هیدرولوژی نیز با قاطعیت میتوان گفت که هنوز برطرف نشده و مرتفع شدن آن زمان بر خواهد بود.

 

هرچند پیش بینی های فصلی هواشناسی، البته در صورت تثبیت شدن، موید مناسب بودن بارش ها طی فصل بهار می باشد، اما این امر حتی در صورت تحقق کامل، نافی مدیریت و توجه کافی به منابع آبی نیست، ‌زیرا الگوهای غلط کشاورزی حاکم بر منطقه و برداشت لجام گسیخته منابع ابی، حتی در صورت وقوع ترسالی های متناوب، مانع توازن منابع آبی خواهد شد. مضافاً اینکه برآیند خروجی مدلهای هواشناسی بیانگر کاهش بارش ها و احتمالا بازگشت یک دوره کم بارشی طی سالهای آتی است.

 

فلذا تشریفاتی تلقی کردن بارش های باقیمانده سال زراعی جاری که اخیرا در فضای مجازی توسط برخی به اصطلاح صاحب نظران مطرح شده، غیر اصولی و کاملا بی پایه و اساس می باشد و ناشی از درک نادرست و شناخت ناکافی این قبیل افراد از مسایل بنیادین هواشناسی است.

 

 

از این رو، علیرغم وقوع بارش های مناسب تا به امروز، مدیریت صحیح منابع آبی سطحی و زیر سطحی باید همواره مورد توجه برنامه ریزان قرار گیرد.

 

از طریق سازگاری با کم آبی، اصلاح الگوی مصرف، اصلاح شیوه های آبیاری ، اجرای طرح های توسعه منابع آبی از طریق جلوگیری از خروج آب های سطحی و .... میتوان در راه رونق کشاورزی و صنعت منطقه گام برداشت.